Esperanto als brugtaal
di, 20/01/2009 - 22:35
Esperanto als brugtaal
Het talenprobleem zou voor een groot gedeelte kunnen worden opgelost door gebruik te maken van Esperanto. Zowel als communicatiemiddel tussen mensen met een andere moedertaal en als springplank voor het leren van andere talen. Esperanto is neutraal, de grammatica is eenvoudig, door het systeem wordt een goed inzicht verkregen in de structuur van een taal en de woordvorming is creatief. In ieder geval zou er onderzoek gedaan kunnen worden naar de kansen, die deze taal biedt.
Beste Joke,
Esperanto is een verzonnen taal door een elite.
Vanwaar de noodzaak om een nieuwe Europeese taal te verzinnen?
Omdat engels het meeste in aanmerking komt, maar dat de Fransen hier emotioneel moeite mee hebben.
Engels is de wereld taal voor zowel scheepvaart,export, inport en informatica. Waarom het ons NOG moeilijker maken?
Als er ergens een 2de taal gekend is, is het vaak het engels, dus zoveel aanpassingen zullen er niet voor gedaan moeten worden.
Daarom ben ik volledig tegen het esperanto.
mvg,
Waarde Gari,
Elke woordstam uit Esperanto werd genomen uit een bestaande taal en wel zodanig, dat het een stam is, die in zoveel mogelijk talen gebruikt wordt, of er zo goed mogelijk aan gelijkt. Geen enkele stam werd zomaar verzonnen.
De grammatica is eigenlijk geniaal eenvoudig en goed. Natuurlijk werden alle uitzonderingen weggelaten, je zou moeten gek zijn om uitzonderingen in te bouwen.
Natuurlijk wordt de taal fonetisch geschreven.
De hele taal is overigens natuurlijker dan de zogenaamd natuurlijke!
Het is dan ook niet te verwonderen dat je op het eerste zicht een aantal woorden en zelfs hele zinnen verstaat, zelfs zonder de taal geleerd te hebben.
Toen ik - na drie weken Esperanto geleerd te hebben (ik ken wel enkele andere talen) - in Japan mijn eerste gesprek had met een Japanse Esperantist (en dat ging onverwacht vlot!), kon een medewerker ons gesprek vrij goed volgen, zonder dat hij ooit 1 woord geleerd had. De man kent wel Nederlands, Frans, wat Duits en Engels... en is intelligent.
En een Rus dan, zal je zeggen? Je kan getuigenissen lezen van Russen, die beweren dat ze de helft van de stammen zomaar begrijpen. Ondermeer Tolstoj getuigt daarover.
Dat de Fransen hun taal verdedigen is hun goed recht. Maar in de jaren 1920 hebben ze in de Volkenbond (de voorloper van de UNO) uit puur egoisme hun veto gesteld tegen het gebruik van het Esperanto als voertaal binnen deze organisatie, en vervolgens in hun land het leren van Esperanto zwaar bemoeilijkt. De taal is overigens door allerlei dictators, de Tsaar, Stalin, Hitler, Salazar, ... zwaar vervolgd geweest en talloze Esperantosprekers hebben het met hun leven bekocht.
Het Engels werd inderdaad opgedrongen aan scheepvaart, luchtvaart, handel, film en noem maar op. En het wordt ons dagelijks in de strot geramd door de media, de commercie, enz.
Heb je al eens overwogen hoe onrechtvaardig en ondemokratisch dit wel is? Engelstaligen doen meestal zo goed als geen moeite om een andere taal aan te leren. Ze genieten van hun privileges. Voor anderstaligen kost het duizenden uren leren en oefenen om een beetje deftig Engels te leren, en het resultaat is toch dat je in onderhandelingen met een geboren Engelstalige altijd op een lager niveau blijft. Jij moet dus "naar boven kijken", terwijl je tegenspeler op jou neerkijkt, op de sukkelaar, die naar zijn woorden zoekt.
Het Engels is overigens niet geschikt voor internationaal gebruik. Het is er niet voor ontworpen. Het Esperanto net wel!
Esperanto kost ons heel veel minder tijd om te leren en met Esperanto spreek je met gelijk wie, die het net als jij ook geleerd heeft, op voet van gelijkheid. Je accent speelt geen rol: iedereen merkt wel dat de spreker een Chinees, Engelsman, Fransman, Vlaming, Rus, ... is. Maar dat doet niets af van de verstaanbaarheid. Hoe komt dat? Omdat er in Esperanto maar 5 klinkers zijn. Je hebt dus een ruime tolerantie bij de uitspraak van elk van die klinkers, zolang je maar geen a met een i kan verwarren, enz.
In het Engels integendeel zijn er (volgens een Britse vriend Esperantist, die taallessen geeft) maar liefst 24 (vierentwintig) klinkers, die je elk zeer precies moet uitspreken worden, om je niet belachelijk te maken.
Tim gaf daar een pak voorbeelden van, maar ik heb ze niet onthouden.
Voor die 24 klanken gebruikt het Engels maar 6 letters. Je moet nogal wat vanbuiten leren en vooral oefenen en weer oefenen.
Zelfs ervaren vertalers, die jaren in de VS gewoond hebben, horen na al die jaren dat ze de hele tijd in een bepaald woord de i als aaj uitgesproken hebben, terwijl het ie moest zijn. Geen miniem verschil toch... Je voelt je daar niet goed bij.
Heb je wel al eens ernstig kennis gemaakt met Esperanto?
Ik vrees van niet. Maar niets belet je dat nog te doen, neem ik aan. Je moet maar eens rondneuzen op Internet.
Ik correspondeer dagelijks met groot gemak met tientallen mensen uit de duizenden, waar ik regelmatig contact mee heb, de wereld rond. Daar is niets verzonnen aan!
Beste Gari,
Heb je wel eens een Japanse professor Engels horen praten?
behalve dat het ritselt van de foutjes betreffende lidwoorden en voorzetsles is het haast niet te verstaan door de invloed van de eigen taal die in lettergrepen "werkt" en niet in woorden van meerdere lettergrepen.
Aan Engelse woorden kun je niet zien hoe je ze uitspreekt, ook dat is vaak een probleem.
Ken je het grapje van George Bernhard Shaw over hoe je "vis "spelt in het Engels? Je schrijft het als gothi" voor de "f"klank in laugh, o voor de "i"klank in in women ti voor de "sh" klank in nation.
Over Engels leren heb ik 4 jaar Mulo, drie jaar avondschool op atheneum niveau en vele jaren van lezen, met mensen praten en corresponderen en goed opletten bij films en zo nodig gehad. Voor Esperanto op een vergelijkbaar niveau had ik een jaar les en een jaar of twee oefenen en mensen ontmoeten plus corrspondentie nodig.
Mijn man, die de taal nooit geleerd heeft, kan gewoonlijk volen waar het over gaat als we Esperanto gasten ontvangen; met Engels, wat hij toch ook 4 jaar op school en 3 jaar op mavo-niveau op de avondschool gehad heeft, lukt het hem zeldem echt te vatten wat er gezegd wordt.
Mijn Australische schoonzus vond het voor haar dyslectische zoontje jammer dat hij niet in Nederland opgroeide. Volgens haar was de spelling van het Nederlands een stuk logischer dan de Engelse.
Kortom: redenen genoeg om Esperanto op zijn minst als derde taal te leren, na de moedertaal en Engels, Chinees of Russisch...
Anneke Schouten-Buijs
Beste,
Ik geloof dat jullie me ruim onderschatten betreffende 'mijn kennis over het esperanto'.
Hier voor jullie een paar europeese websites waar het besproken werd/wordt:
- http://forums.ec.europa.eu/debateeurope/viewtopic.php?t=5435&postdays=0&...
- http://forums.ec.europa.eu/debateeurope/viewtopic.php?p=117712#117712
- http://forums.ec.europa.eu/debateeurope/viewtopic.php?p=117318#117318
Pas wel op, buiten het esperanto wordt er wel de taal van dat specifieke forum gesproken.
Dus afhankelijk welke link je neemt zul je de reacties in een andere taal hebben en van andere personen.
Maar eerst een engelse reactie op het esperanto:(die je daar ook kunt terug vinden.)
"Esperanto may be a superior tool of thought, rather than communication. Language must have been developed for communication between individuals, but its development made rational thought (self-communication) possible.
Within five hours, a new student of Esperanto could easily learn to create the sentence, "Tiu frazo ne estas vera" [That sentence not is true].
Later he would be more likely to say, "Tiu frazo estas malvera" [That sentence is not-true], where he simply accepts 'malvera' to mean false. And eventually he might be most inclined to say, "Tiu frazo malveras" [That sentence not-truths], at which time he would be congratulated for speaking authentic Esperanto, rather than imitating another language.
Our student might even declare, "Frazmalvereco!' [Sentence-not-truth-ness!], which would be perfectly legitimate and understandable in Esperanto.
Esperanto is an extremely easy language because it has a very simple grammar and it has no words at all! The new student will not realize that Esperanto has no words because he will be given a list of made-up words that someone else has already invented.
Instead of words, Esperanto consists of word elements that can be put together to express word thoughts, e.g.,
fraz = idea of word-string (sentence)
o = idea of thingness (noun)
i = idea of action (verb)
a = idea of thing-quality (adjective)
e = idea of action-quality (adverb)
j = idea of multiplicity (plural)
n = idea of verb object (accusative case)
Conventionally, one strings fraz together with o, j, and n to express the conventional (ready-made) words 'frazo' (sentence), 'frazoj' (sentences), frazon (e.g., speak the 'sentence'), and frazojn (e.g., speak the 'sentences').
But if you are adventurous, you can string any or all of those elements together in any way you see fit if they make sense to you (although you usually have to limit yourself to combinations that make sense to other people, too).
Thus, 'frazi' means to create a sentence, 'fraza' means sentence (adj.), and 'fraze' means sentence-ly (adv.).
Instead of saying, "Tiu frazo malveras", I might think to myself "Tiu frazo veras male" or "Tiu frazo malas vere". (I wouldn't say it aloud or people would begin to avoid me.)
The point I am belabouring here is that Esperanto can be used as a garden-variety language consisting of ready-made conventional words, or it can used as a tool of thought to create ideas that have never been considered before. The first possibility is the one most often promoted, and I don't know whether anyone has ever even considered the second possibility at all.
Gene Ledbetter"
Met deze persoon deel ik mijn mening dat esperanto eigenlijk een tekort aan taal kundige regels heeft. Voeg daar aan toe iemand met een andere uitspraak en de laatste zin van de student hierboven als voorbeeld genoemd wordt ook onverstaanbaar.(Frazmalvereco)
We hebben een bestaande taal die over de wereld wordt gebruikt, waarom die niet verder benutten?
Deze taal vergt wel oefening, maar is vollediger dan het esperanto.
Hopelijk begrijpen jullie mijn reactie nu ook beter.
Ik heb of jou of de persoon die je citeerde niet goed begrepen, want volgens mij zei ze juist dat het Esperanto mogelijkheden biedt om compleet nieuwe dingen uit te drukken die je in een andere taal nooit zou kunnen zeggen?
Ik deel je mening dat Esperanto onvolledig is totaal niet. Juist omdat alles binnen een beperkt set regeltjes mag kun je heel goed allerlei gedachten uitdrukken.
Ik heb of jou of de persoon die je citeerde niet goed begrepen, want volgens mij zei ze juist dat het Esperanto mogelijkheden biedt om compleet nieuwe dingen uit te drukken die je in een andere taal nooit zou kunnen zeggen?
Ik deel je mening dat Esperanto onvolledig is totaal niet. Juist omdat alles binnen een beperkt set regeltjes mag kun je heel goed allerlei gedachten uitdrukken.
Beste Gari,
Je betoog (met verwijzing naar uitspraken in het Engels van Gene Ledbetter) bewijst inderdaad net het omgekeerde dan wat jezelf en Gene poneren!
Jullie bewijzen de enorme flexibilitiet van het om diverse reden zwaar onderschatte Esperanto. Bovendien moeten wij Europeanen eens afleren Euro-centristisch te redeneren en we dienen ook ander taalculturen te respecteren.
Esperanto is de ideale brugtaal en ze is zeer geschikt om de Gemeenschappelijke, Eenvoudige, NEUTRALE, Tweede taal (G-E-N-T) te worden van ALLE aardbewoners.
Het volstaat dat ieder individu tweetalig wordt opgevoed:
- de EERSTE en voornaamste taal blijft de moedertaal, die verdedigd en gekoesterd moet worden
- de TWEEDE taal zou ESPERANTO kunnen zijn.
Let wel: Esperanto heeft nooit de pretentie gehad alle andere te vervangen. Het is absoluut geen glottofaag ('taalvreter, -vernietiger'), hetgeen van sommige andere wereldtalen, bv. het Engels, wel kan gezegd worden.
Door deze eenvoudige strategie toe te passen in de opvoeding zal binnen één generatie iedereen met iedereen kunnen communiceren op een natuurlijke manier, zonder gesofisticeerde technische hulpmiddelen, tolken, vertalers, ...
In één klap wordt het 'Babelsyndroom' opgelost en wordt er een enorme winst (economisch, sociaal, politiek, ...) gerealiseerd.
Lees er bv. maar eens de studie van Prof Grin (Google Grin + Esperanto) op na, waarin een Econoom met koele berekeningen bewijst hoeveel miljarden EURO de EU (en zijn belastingbetalers) zouden kunnen besparen door de invoering van Esperanto als brugtaal.
Hiervoor is natuurlijk politieke moed en toekomstvisie nodig.
Waar blijven, de EU Staatslui om daar eens werk van te maken.
En nog iets: De VSA zouden nooit geworden zijn wat ze nu zijn, moesten de 'founding fathers' in 1776 niet de wijsheid gehad hebben te opteren voor een Eenheidstaal, in dit geval het Engels wegens de grote invloed van de WASP's.
Onze EU moet daar ook maar eens aan denken en ernstig overwegen de ideale brugtaal in te voeren, om te beginnen in het onderwijs en de opvoeding.
Zoals hoger gezegd, het volstaat dat iedere EU-burger slechts twee talen kent (moedertaal + brugtaal).
Wie de tijd, geld, capaciteit en zin heeft nog ander talen aan te leren: DES TE BETER.
De propedeutische kracht van Esperanto zal hem hierbij trouwens zeer goed van pas komen.
Met vriendelijke groet,
Remy 'Respro' Sproelants, ir
@Rainbird.
Gene Ledbetter vertelde hierboven dat esperanto meer een denkwijze dan een taal is. Het is daarom niet een taal. Maar het vergt een bepaalde denkwijze.
In zijn voorbeeld kan men dus van een zin haast 1 woord maken met dezelfde betekenis/inhoud.
Dit wil dus zeggen dat voor minder intelectuelen een gesprek tussen anderen in het esperanto onverstaanbaar zou kunnen zijn.
Frazmalvereco = Tiu frazo ne estas vera.
naar analogie van het voorbeeld.
Engels is een bestaande taal.
Het is mogelijk dat door het esperanto te nemen je de emotionele haat van de franstaligen tegen het engels deels wegneemt.
Maar of je daar dan beter mee bent?
Het is kwestie van tijd voordat esperanto indien het als wereldtaal wordt gebruikt ook talen gaat vervangen. Dit is eigen aan de menselijke aard.
Of je nu engels/frans of het esperanto neemt, het resultaat zal het zelefde worden, met dit verschil dat engels al bezig is een wereld taal te worden, met als grootste concurrent Frans en dat Esperanto nog in zijn kinder schoenen staat.
Ten slotte of esperanto zo veel beter is om je uit te drukken?
Misschien heb je zelf die indruk, maar of anderen je evengoed zullen verstaan?
Om exacte communicatie te hebben, heb je een grote woordenschat nodig met exactere beschrijvingen. om te beginnen voor emoties zou je dan al een paar duizenden woorden nodig hebben alleen al met elk zijn specifieke betekenis/nuancering.
De grootste ramp zou dan zijn dat men die allemaal nog zou moeten kennen. En we blijven menselijk, dus beperkt in onze geheugen opslag.
@ respronl
Esperanto is geen taalcultuur.
Maar je hebt geen ongelijk. Als je wilt spreken over een wereld taal en niet enkel 1 europeese taal. Dan stel ik voor dat we het Mandarijns nemen naast het engels.
Esperanto zal een glotofaag worden vanaf het zou gebruikt worden in de mate dat diens supporters het wensen. Dat je dit niet inziet wijst enkel op een tekort aan kennis over de menselijke natuur.
Of dat iedereen dan met elkaar zal kunnen communiceren is dan nog de vraag. Als je in mijn reactie hierboven het voorbeeld even bekijkt. Dan versta je dat een taal dat toelaat dat je het zelefe zegt op verschillende manieren zowel een zwakte als een sterkte daarmee heeft.
Je alleen focussen op die sterkte maakt het niet een betere taal.
Dat om een eenheid te behouden je een eenheidstaal nodig hebt zie je niet alleen in VSA, maar ook hoe het fout kan gaan in België waar je dus nu door een taal eigenheid het land wel met strubbelingen zit.
Dat er dus een eenheidstaal nodig is, ben ik mee akkoord. Maar de noodzaak om als eenheidstaal esperanto te nemen boven andere mis ik nog.
Je zit ook met een tegenspraak.
enerzijds is esperanto goed, omdat het gemakkelijk is voor iedereen.
anderzijds is het goed omdat het je instaat stelt andere (dus moeilijkere talen) te leren. Hoe kan een taal gemakkelijk zijn en toch hulp bieden om andere moeilijkere talen te leren?
Let wel, ik heb vroeger latijn gehad. deze oude/dode taal zou even goed kunnen genomen worden. Latijn is moeilijker dan frans/engels, enz... toch zeker het eerste jaar dat je ermee geconfronteerd word.
Dankzij Latijn is zowel Duits als Frans een stuk eenvoudiger om te leren. (van een moeilijke naar een gemakkelijkere taal)
Toch beweer je dat omgekeerd, dus van een gemakkelijke taal je naar een moeilijkere taal kunt gaan(dus met meer regels, enz...) EN dat deze gemakkelijkere taal een hulp middel is?
P.S. kun je me een link geven van een nederlands talige versie van dat rapport. Want het artikel dat ik erover las:
http://lingvo.org/GRIN_nl.pdf
Daar lijken de cijfers al vast neit te kloppen. HET idee alleen al dat het aankopen van een woorden boek engels- andere taal Het verenigd koninkrijk vooral zou geldelijk ten bate komen, op zich, is al een bewijs van tekort aan kennis.
Aangezien ik het rapport niet in eigen taal heb gevonden, maar wel in het frans. Wil ik toch om jullie argumenten een plezier te doen de nederlands talige versie bekijken.
En anders zal bij mijn volgende reactie deze gevuld zijn met desgevallend franse citaten van de tekst die ik hier vond: http://cisad.adc.education.fr/hcee/documents/rapport_Grin.pdf
mvg,
Beste Gari,
het rapport van prof. Grin in het Nederlands staat op internet bij:
lingvo.org/raporto_grin_nl.pdf
Overigens is prof. Grin zelf geen Esperantist. Maar hij begrijpt de taal wel.
Mi estas franco, mi ne scipovas la nederlandan. Feliĉe estas Esperanto, kiu ebligas min paroli kaj interkompreni kun miaj nederlandaj geamikoj.
Jes la raporto de S-ro tre gravas kaj taŭgas !
Vivu Esperanto, la Internacia Lingvo !
Op www.esperanto.jongeren.nl is een column te vinden over Esperanto en Europa en hieronder is tevens een interessant filmpje van Claude Piron te vinden over waarom juist Esperanto geschikt is als brugtaal. Hij heeft zelf veel in de internationale gemeenschap gewerkt en gaat naar mijn mening heel serieus in op het Europese taalprobleem.
Ook zou ik iedereen willen uitnodigen de twee introfilmpjes op de eergenoemde site te bekijken. Veel mensen zeggen dat Esperanto bijvoorbeeld niet een echte taal zou zijn. Dit filmpje laat heel duidelijk zien hoe zeer de taal echt is en ook dat de taal al meer dan 100 jaar leeft en zich inmiddels verspreid heeft over de hele globe.
Zelf heb ik 3 jaar geleden toen ik 22 was Esperanto geleerd en inmiddels al veel gesprekken met mensen van Brazilie tot aan Korea gevoerd. Heel bijzonder om mee te maken. Ik zou idereen willen aanraden:
Wordt wereldburger in 1 jaar, door 10 minuten per dag Esperanto te oefenen. www.lernu.net is een site waar je de taal vanuit 34 verschilllende talen kunt leren.
Ja, Esperanto brengt volkeren, en zelfs laat sz reaasembler in een Grote Natie Europa.
(in tegenstelling tot in dit forum dat maakt een scheiding tussen blelges Vlaamse en Nederlandse, Belgische Walen en Nederlandstalige Belgen, Walen Belgisch en Frans, oder zwischen den deutschsprachigen Belgier, Deutsche und Österreicher !...)
IUA
PS : C'est vrai! quoi! un Français inscrit en France peut pas discuter sur les forums Belges (wallon) ni Luxembourgeois !
signé : Un Français pas content!
thanks for this posting... i need it..
Poptropica
free ringback tones
ktsp rpp silabus
download mp3 nasyid